Mateusz Gładysz

Tytuł lekarza jest podstawową kwalifikacją zawodową w polskim systemie ochrony zdrowia — sześcioletnie jednolite studia magisterskie na kierunku lekarskim zakończone Lekarskim Egzaminem Końcowym (200-pytaniowy test pisemny administrowany przez Centrum Egzaminów Medycznych w Łodzi) oraz trzynastomiesięcznym stażem podyplomowym obejmującym choroby wewnętrzne, pediatrię, chirurgię, ginekologię i położnictwo, anestezjologię i intensywną terapię, psychiatrię, medycynę ratunkową oraz medycynę rodzinną. Dyplom lekarza wydaje uczelnia medyczna; odpowiednie prawo wykonywania zawodu wydaje Okręgowa Izba Lekarska pod nadzorem Naczelnej Izby Lekarskiej. Tytuł lekarza znajduje się w wykazie podstawowych kwalifikacji medycznych w Załączniku V, punkt 5.1.1, dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, podlega zatem automatycznemu uznaniu w państwach członkowskich Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Tytuł lekarza uzyskałem na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym w 2014 roku. Staż podyplomowy odbyłem w Wojskowym Instytucie Medycznym w Warszawie w okresie od października 2014 do października 2015. Polską rejestrację zawodową utrzymuję nieprzerwanie od 2014 roku — Numer Prawa Wykonywania Zawodu 2985148, weryfikowalny w publicznym rejestrze Naczelnej Izby Lekarskiej.

Niemiecki Facharzt für Plastische und Ästhetische Chirurgie — specjalista chirurgii plastycznej i estetycznej — jest podstawowym tytułem specjalisty w chirurgii plastycznej w niemieckim systemie kształcenia podyplomowego. Program szkolenia obejmuje sześć lat strukturalnej Weiterbildung prowadzonej pod nadzorem Weiterbildungsbefugter w akredytowanej Weiterbildungsstätte: dwadzieścia cztery miesiące wspólnego pnia chirurgicznego oraz czterdzieści osiem miesięcy w chirurgii plastycznej i estetycznej, z obowiązkowymi rotacjami na intensywnej terapii i izbie przyjęć. Kategorie operacyjne, kompetencje metodyczne oraz oceny kliniczne dokumentowane są w Logbuch podpisywanym przez Weiterbildungsbefugter. Szkolenie kończy się egzaminem Facharztprüfung — niepublicznym egzaminem ustnym przed komisją regionalnej izby lekarskiej.

Tytuł Facharzt jest warunkiem regulacyjnym samodzielnej praktyki specjalistycznej w Niemczech — dla Niederlassung (otwarcie własnej praktyki w systemie ustawowym lub prywatnym), dla stanowisk konsultanckich oraz dla pełnienia funkcji Weiterbildungsbefugter dla kolejnego pokolenia specjalistów. Tytuł znajduje się w wykazie kwalifikacji specjalistycznych w Załączniku V, punkt 5.1.3, dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, podlega zatem automatycznemu uznaniu w państwach członkowskich Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Szkolenie specjalizacyjne rozpoczęło się od programu Surgical Common Trunk w Szpitalu Uniwersyteckim w Zurychu pod kierunkiem prof. Pierre-Alain Claviena (od listopada 2015 do końca 2017 roku) i kontynuowane było jako szkolenie w chirurgii plastycznej w Hannover Medical School w Klinice Chirurgii Plastycznej, Estetycznej, Ręki i Rekonstrukcyjnej pod kierunkiem prof. Petera M. Vogta (od marca 2018 roku). Tytuł Facharzt nadała Ärztekammer Niedersachsen (Hanower) w dniu 27 czerwca 2022 roku — nr licencji 2022/001150, podpis ówczesnej Präsidentin dr Martiny Wenker.

FEBOPRAS — Fellow of the European Board of Plastic, Reconstructive and Aesthetic Surgery — jest dobrowolnym ponadnarodowym tytułem nadawanym przez EBOPRAS, organ egzaminacyjny Sekcji Chirurgii Plastycznej, Rekonstrukcyjnej i Estetycznej Europejskiej Unii Lekarzy Specjalistów (UEMS, Union Européenne des Médecins Spécialistes). UEMS została założona w 1958 roku i działa poprzez czterdzieści trzy Sekcje Specjalistyczne, które opracowują europejskie wymogi szkoleniowe (European Training Requirements) dla poszczególnych specjalizacji medycznych.

Egzamin składa się z dwóch części. Część 1 to pisemny test wielokrotnego wyboru — 120 pytań w języku angielskim, czas trwania trzy godziny, obejmujący program EBOPRAS, organizowany dwa razy w roku w wielu europejskich ośrodkach egzaminacyjnych. Część 2 to egzamin ustny — dwie sesje po około dwadzieścia pięć minut każda, prowadzone przez komisje złożone z egzaminatorów z państw członkowskich UEMS, obejmujące osiem kategorii klinicznych: wady wrodzone, urazy, oparzenia, chirurgia ręki, nowotwory, rekonstrukcja, chirurgia estetyczna oraz chirurgia piersi. Egzamin ustny — w słowach samego EBOPRAS — ma na celu sprawdzenie, czy kandydat jest przygotowany do bezpiecznej, samodzielnej praktyki w chirurgii plastycznej.

Tytuł FEBOPRAS nie nadaje prawa wykonywania zawodu — to pozostaje w gestii organu krajowego każdego państwa. Potwierdza, że wiedza specjalistyczna posiadacza została niezależnie sprawdzona zgodnie z ogólnoeuropejskim standardem przez egzaminatorów spoza ośrodka, w którym kandydat odbywał szkolenie. Warunkiem przystąpienia jest krajowy tytuł specjalisty chirurgii plastycznej lub — w przypadku kandydatów w trakcie szkolenia — co najmniej cztery ukończone lata uznanego programu specjalizacyjnego.

Egzamin FEBOPRAS zdałem w listopadzie 2021 roku, w ostatnim roku szkolenia specjalizacyjnego w Hannover Medical School.

FEBHS — Fellow of the European Board of Hand Surgery, nadawany również jako European Diploma in Hand Surgery — funkcjonuje w innej strukturze UEMS. Chirurgia ręki jest traktowana w UEMS jako kwalifikacja multidyscyplinarna, do której prowadzą drogi szkoleniowe z chirurgii plastycznej, ortopedii oraz chirurgii ogólnej; nadzór administracyjny sprawuje wspólnie Multidisciplinary Joint Committee on Hand Surgery przy UEMS oraz FESSH (Federation of European Societies for Surgery of the Hand, Federacja Europejskich Towarzystw Chirurgii Ręki). Egzamin europejski poprzedza powstanie formalnego komitetu wspólnego — pierwszy egzamin został przeprowadzony w Paryżu w 1996 roku pod patronatem FESSH; rekomendacja UEMS została wyrażona na posiedzeniu Rady UEMS w Pradze w październiku 2010 roku.

Egzamin składa się z dwóch części. Część 1 to pisemny test wielokrotnego wyboru w trybie online, organizowany raz w roku przez niezależnego dostawcę usług egzaminacyjnych. Część 2 to egzamin ustny prowadzony w trakcie kongresu FESSH w dniach poprzedzających program naukowy — trzy stanowiska egzaminacyjne, przy każdym dwóch egzaminatorów, oparte na scenariuszach klinicznych z dokumentacją zdjęciową i radiologiczną. Do każdego cyklu egzaminacyjnego przystępuje około dwustu kandydatów. Jakość egzaminu jest monitorowana przez egzaminatorów zewnętrznych oraz, od 2023 roku, przez CESMA (Council for European Specialists Medical Assessment przy UEMS).

Warunkiem przystąpienia jest krajowy tytuł specjalisty w chirurgii plastycznej, ortopedycznej lub ogólnej, dodatkowo co najmniej rok dedykowanego szkolenia w chirurgii ręki w akredytowanym ośrodku, z wolumenami operacyjnymi udokumentowanymi w logbook EBHS zgodnie z minimalnymi wymogami liczbowymi. Podobnie jak FEBOPRAS, dyplom potwierdza szkolenie zgodne z ogólnoeuropejskim standardem, ale sam w sobie nie nadaje prawa wykonywania zawodu.

Egzamin FEBHS zdałem w czerwcu 2025 roku, po roku pracy jako Oberarzt w zespole chirurgii ręki w Kantonsspital Aarau, w klinice prowadzonej przez prof. Jana Plocka jako Chefarzt, gdzie bezpośrednim przełożonym był PD dr Florian Früh — Leitender Arzt i kierownik chirurgii ręki.

Praktyka lekarska w Szwajcarii jest regulowana ustawą o zawodach medycznych (Medizinalberufegesetz, MedBG / Loi fédérale sur les professions médicales, LPMéd). Federalny Urząd ds. Zdrowia Publicznego (Bundesamt für Gesundheit, BAG) prowadzi Medizinalberufekommission (MEBEKO) — komisję ds. zawodów medycznych odpowiedzialną za uznawanie kwalifikacji medycznych uzyskanych poza Szwajcarią. Na podstawie umowy dwustronnej między Unią Europejską a Szwajcarią o swobodnym przepływie osób z 1999 roku, kwalifikacje medyczne wydane w państwach członkowskich Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego podlegają uznaniu w Szwajcarii w trybie analogicznym do automatycznego uznania w ramach Załącznika V dyrektywy 2005/36/WE. Sama licencja zawodowa (Berufsausübungsbewilligung) wydawana jest jednak na poziomie kantonalnym, a nie federalnym — każdy z dwudziestu sześciu kantonów ma własny urząd zdrowia publicznego, który nadzoruje wykonywanie zawodu w swoim obszarze.

Polski tytuł lekarza został uznany przez MEBEKO 16 grudnia 2015 roku. Uznanie umożliwiło pracę jako lekarz w trakcie szkolenia Surgical Common Trunk w Szpitalu Uniwersyteckim w Zurychu w latach 2015–2017. Niemiecki Facharzt für Plastische und Ästhetische Chirurgie został uznany przez MEBEKO 27 września 2023 roku — w okresie powrotu do Szwajcarii do pracy w Kantonsspital Aarau. Licencja zawodowa kantonu Aargau na praktykę lekarską w trybie samodzielnej odpowiedzialności zawodowej (Berufsausübungsbewilligung in eigener fachlicher Verantwortung, na podstawie ustawy MedBG) została wydana 6 listopada 2023 roku. Status: aktywny.

Szwajcarski Globalny Numer Lokalizacyjny (Global Location Number, GLN) — identyfikator lekarza w szwajcarskim systemie ochrony zdrowia: 7601003689761. Rejestracja jest weryfikowalna w publicznym rejestrze zawodów medycznych Federalnego Urzędu ds. Zdrowia Publicznego pod adresem healthreg-public.admin.ch.

Uznanie tytułu specjalisty dla lekarzy chirurgii plastycznej, którzy odbyli szkolenie specjalizacyjne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego, odbywa się w Polsce zgodnie z artykułem 21 dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady. Chirurgia plastyczna należy do specjalizacji medycznych wymienionych w Załączniku V, punkt 5.1.3, dyrektywy — kwalifikacje wymienione w tym wykazie podlegają automatycznemu uznaniu między państwami członkowskimi, bez konieczności przystępowania do egzaminu nostryfikacyjnego. Niemiecki tytuł Facharzt für Plastische und Ästhetische Chirurgie znajduje się w tym wykazie. Lekarz posiadający niemiecki tytuł jest zatem uznawany przez polską izbę lekarską jako równorzędny ze specjalistą chirurgii plastycznej, bez konieczności przystępowania do polskiego Państwowego Egzaminu Specjalizacyjnego. Decyzję o uznaniu podejmuje okręgowa izba lekarska; wpis o tytule specjalisty trafia następnie do centralnego rejestru prowadzonego przez Naczelną Izbę Lekarską.

Niemiecki Facharzt oraz niemiecką Approbation złożyłem w Okręgowej Izbie Lekarskiej w Warszawie, która uznała kwalifikację w trybie automatycznego uznawania na podstawie Załącznika V. Polski tytuł specjalisty chirurgii plastycznej widnieje w centralnym rejestrze Naczelnej Izby Lekarskiej.

Uznanie odzwierciedla strukturalną symetrię europejskiego wykazu specjalizacji. Samo szkolenie specjalizacyjne odbyłem w Szwajcarii i Niemczech — żaden jego etap nie został zrealizowany w Polsce.